ana sayfa
proje hakkında
taranan gazeteler
nefret söylemi
forum
linkler
iletişim
english
         
nefret söylemi türleri
aşağılama unsuru olarak kullanma hakaret. Rum cins ve yaş ayrımcılığı aşağılama,düşmanlık,savaş söylemi abartme ikincileştirme halklar arası düşmanlık üretme düşamnlık/savaş söylemi hedef gösterme, düsmanlik HakaretAşağılama şiddeti meşrulaştırmak düşmanlık/savaş söylemi yok sayma
gönüllü olmak istiyorum
haber bildirmek istiyorum
Haftalik e-bültene üye olmak için
  makaleler  
 
Haberlerin söylem olarak disiplinlerarası incelenmesi



Teun A. van Dijk

İngilizceden çeviren: Özlem Çolak - Emre Şahin

GİRİŞ

Bu bölüm medyaya yönelik söylem-analitik bir bakış açısı sunmaktadır. Söylem analizi barizi vurgular ancak henüz medya ?mesajlarının? belli yazı ve konuşma türleri olduğunu keşfedememiştir. Medya mesajlarının yapılarının daha sistematik ve açık bir tarifi için yeni disiplinlerarası söylem analizi alanının kuram ve metodları kullanılabilir. Söylem analizi disiplinlerarası bir müessese olduğu için, bu yapısal tarifi, bilişsel ve sosyo-kültürel bağlamın çeşitli özellikleriyle ilişkilendirebilir. Bu kitabın diğer bölümleri basın söyleminin üretimi, karşılanması, kullanımı ve sosyo-kültürel işlevleri üzerine yoğunlaştığı için, bu bölüm sadece kitle iletişimin böylesine geniş incelenmesine özetle değinir.

Söylem analizi insanbilimi, halkbilimi, mikrososyoloji, bilişsel ve sosyal psikoloji, şiirbilimi, retorik, biçembilimi, dilbilimi, semiyotik ve metin ve konuşmanın yapıları, işlevleri ve işlemleriyle ilgilenen diğer tüm beşeri ve sosyal bilimlerde yeni bir disiplinlerarası çalışma alanı olarak 1960lar ve 1970lerin ortaları arasında bulunan zaman diliminde ortaya çıkmıştır (ayrıntılar için van Dijk, 1985?deki katkılara; önceki ve alakalı medya söylemleri metinsel analiz için bu kitaptaki Bölüm 1 ve 6?ya bakınız). Geniş bir alana sahip söylem-analitik medya araştırmasını sınırlandırmak için, medyadaki haberlerin tahlili üzerinde yoğunlaşacağım. Kuramsal ayrıntılar ve basın haberciliği örnekleri üzerine kapsamlı uygulamalar için okuyucu van Dijk (1985b; 1988a; 1988b)?e yönlendirilir.

MEDYA ARAŞTIRMASINDA SÖYLEM YAKLAŞIMI: KISA BİR İNCELEME

Söylem yaklaşımı kitle iletişimi araştırmalarında son zamanlarda klasik içerik analizine (Krippendorff, 1980) bir alternatif veya ek olarak az çok kabul ediliyor olsa da, kitle iletişimi mesajlarının sistematik söylem incelemelerinin sayısı oldukça azdır. Medya araştırmalarıda söylem analizlerinin uygulamaları, söylem analizi ve kitle iletişimi alanlarının kendileri kadar çeşitlidir. Başlangıçtaki Leech (1966), Crystal ve Davy?nin (1969) biçemsel çalışmaları ve sonraki Fowler et al. (1979), Fowler (1991), Kress (1985) ve Chilton?un (1985; 1988) kritik dilbilimi yaklaşımları gibi birçok çalışma dilbilimsel bir eksene sahiptir. Bu çalışmalar, ve yakın zamandaki toplumsal semiyotik çalışmalar (Hodge and Kress, 1988), Halliday?in sistematik dilbilgisinin (Halliday, 1978; 1985) etkilerini taşımaktadırlar.

Kitle iletişim araştırmalarında iyi bilinen ve çeşitli bir yönelime sahip çalışmalar Glasgow Universitesi Medya Grubu?nun (1976; 1980) endüstriyel münakaşaların medyadaki temsili üzerine yaptığı çalışma, Davis ve Walton?un (1983) katkıları ve Güncel Kültürel Araştırmalar Merkezi?nin (Hatll et al., 1980) kültürel araştırmalar yaklaşımıdır. Dil, söylem ve tasvire değinmekle birlikte, bu yaklaşımlar yalın dilbilimin bir parçası değildirler ve medya mesajlarının düşünsel ve siyasal boyutlarına da özel bir ilgi gösterirler. Bu ve diğer güncel yaklaşımların teorik ve düşünsel çeşitliliğine rağmen dilbilimi, semiyotik ve söylem-analitik yaklaşımlarının hızla artan bir bütünleşmesine tanık olmaktayız (van Dijk, 1985; Hartley, 1982).

Bu çalışmaların büyük bir kısmının Birleşik Krallık?ta (ve şimdi de Avustralya?da) yapılmış olması göze çarpmakta. Medya çalışmalarının genellikle anekdotla ilgili ya da sosyopolitik konu merkezli olduğu ABD?de şimdiye kadar dilbilimsel ya da söylem-analitik medya çalışması çok azdı (yine de bakınız, Geis, 1987). Aynı durum, medya söyleminin bazı türlerinin önceki semiyotik incelemelerine rağmen Fransa?da da geçerlidir. Almanya?daki araştırmalar, genelde metin dilbilimine çeşitli yaklaşımların (Luger, 1983; Strassner, 1975; 1982) ve bu dilbilimin, semiyotik ve psikoloji gibi diğer bilimlerle sınırları doğrultusunda gelişmesinin etkisi altında kalmıştır (Bentele, 1981; Schmitz, 1990). Avusturya?da disiplinlerarası söylem-analitik çerçevede eleştirel medya araştırması Ruth Wodak ve meslektaşları tarafından yürütülmektedir (basında da yer alan ve Waldheim?in seçimine eşlik eden Yahudi düşmanı söylem çalışmasına bakınız: Wodak et al., 1990).


Metnin orijinali için: www.discourses.org/.../The20interdisciplinary20study20of20news20as20discourse.pdf

Etiketler:


 

yorumlar [toplam 0 yorum] yorum yaz
henüz yorum yazılmamış.
 
     
Bu proje Friedrich Naumann Vakfı ve MYMEDIA/Niras tarafından desteklenmektedir. Sitede yer alan görüşler, destekçilerin görüşlerini yansıtmamaktadır.       destekleyen kurumlar
  powered by sinaps iletisim   Hrant Dink Vakfı © 2011. Tüm hakları saklıdır.